صندوقهای سهامی برای کسانی که قصد سرمایهگذاری در بورس دارند گزینه بسیار خوبی است. زیرا صندوقهای سهامی بر اساس اهدافی که دارند متنوع هستند و میتوانند برای انواع شخصیتهای سرمایهگذاری مناسب باشند. از سوی دیگر یکی از اصول اصلی سرمایهگذاری متنوع سازی سبد سرمایهگذاری است. زیرا عدم ایجاد تنوع در سبد دارایی باعث افزایش بیش از حد ریسک سرمایهگذاری میشود. در چنین حالتی سرمایهگذاران ممکن است دارایی آنها متوجه ضرر شود. در ادامه ابتدا به بررسی جایگاه صندوقهای سهامی در استراتژی سرمایهگذاری بلند مدت میپردازیم.
جایگاه صندوقهای سهامی در استراتژی سرمایهگذاری بلندمدت
در بلند مدت بازار سهام نسبت به سایر کلاسهای دارایی رسمی در کشور بازدهی بیشتری دارد. به همین دلیل است که صندوقهای سهامی در استراتژی سرمایهگذاری بلند مدت جایگاه ویژهای دارند. چون صندوقهای سهامی حداقل ۷۰ درصد از سبد دارایی آنها از سهام تشکیل شده است. اما صندوقهای سهامی به دلیل اینکه مدیریت حرفهای دارند ریسک سرمایهگذاری کمتری نسبت به سهام دارند. از سوی دیگر صندوقهای سهامی نقد شوندگی بالاتری نسبت به سهام دارند.
مقایسه صندوق سهامی با خرید مستقیم سهام؛ کدام مسیر برای سرمایهگذار مناسبتر است؟
برای خرید مستقیم سهام در بازار سرمایه، سرمایهگذاران باید دانش اقتصادی و معاملاتی بالایی داشته باشند. اگر سرمایهگذاران دانش اقتصادی و تحلیلی کافی نداشته باشند، باعث میشود در انتخاب سهام دچار اشتباه شوند و در آینده متوجه ضرر مالی شوند. اما صندوق سهامی مدیریت حرفهای دارد. مدیر صندوق فردی است که دانش و تجربهی بالایی در بازار سرمایه دارد و سهامی که پتانسیل سودآوری داشته باشند برای سبد دارایی صندوق انتخاب میکند.
نقد شوندگی خوب
نقد شوندگی بسیار خوب از دیگر مزیتهای خرید صندوق سهامی نسبت به خرید مستقیم سهام در بازار سرمایه است. سهام در بازار اوراق بهادار ممکن است بنا به دلایل اقتصادی یا انتشار اخبار خاصی، به مدت چند روز در صف خرید یا صف فروش قرار بگیرند. در چنین حالتی سرمایهگذار نمیتواند در زمان مناسب دارایی خود را به وجه نقد تبدیل کند یا به دارایی قبلی خود اضافه کند. اما صندوقهای سهامی به واسطهی نقد شوندگی خوبی که دارند در یک روز کاری سفارشات آنها انجام میشود.
کاهش ریسک سرمایهگذاری
خرید صندوق سهامی ریسک سرمایهگذاری در بازار اوراق بهادار را به دو دلیل کاهش میدهد. دلیل اول، کاهش ریسک انتخاب سبد سرمایهگذاری است. چون صندوق سهامی مدیریت حرفهای دارد. این فرد سهامی که از لحاظ فاندامنتال و تکنیکال در موقعیت مناسبی باشد برای سبد دارایی صندوق انتخاب میکند. دلیل دوم، نقد شوندگی خوب صندوقهای سهامی نسبت به خرید مستقیم سهم است.
صرفه جویی در زمان
برای یادگیری تحلیل تکنیکال و بررسی صورتهای مالی شرکتهای پذیرفته شده در بورس، فرد باید زمان زیادی را صرف کند. اما برای خرید صندوق سهامی دیگر نیازی به دانش بالا نیست. چون مدیریت صندوق با دقت صورتهای مالی شرکتهای پذیرفته شده در بورس را بررسی میکند. حال که ممکن است در ذهن سرمایهگذاران باشد این است که خرید سهام یا صندوق سهامی؟ و کدام یک برای تنوع بخشی به سبد سرمایهگذاری مناسبتر هستند؟ چون صندوقهای سهامی مدیریت حرفهای دارند، نقدشوندگی خوبی دارند و برای سرمایهگذاری در آنها نیازی به دانش اقتصادی نیست، گزینهی بهتری نسبت به سهام هستند.
چرا کارشناسان بازار سرمایه صندوق سهامی را گزینهای مکمل برای سبد سرمایه گذاری میدانند؟
سبد سرمایهگذاری باید شامل سه نوع دارایی باشد (دارایی کم ریسک مانند صندوق درآمد ثابت، دارایی با ریسک متوسط مانند صندوق طلا و دارایی پر ریسک مانند صندوق سهامی) تا سرمایهگذاران بتوانند ریسک سرمایهگذاری خود را تا حد قابل قبولی کاهش دهند. برای متنوع سازی سبد سرمایهگذاری کارشناسان بازار سرمایه همواره به صندوق سهامی اشاره میکند چون صندوقهای سهامی در افق بلند مدت سوددهی بسیار خوبی کسب کردهاند. از سوی دیگر در سه ماه اخیر بازار اوراق بهادار اصلاح قابل توجهی را تجربه کرده است. چنین اصلاح قیمتی باعث شده است که این بازار ارزندگی زیادی داشته باشد و به نوعی فرصت خرید برای سرمایهگذاران محسوب میشود.
چشمانداز آینده صندوقهای سهامی در اقتصاد ایران
چشمانداز آینده صندوقهای سهامی در اقتصاد ایران دو سناریو برای آنها قابل تصور است.
سناریو خوش بینانه
اولین سناریو، سناریوی خوشبینانه است. سهام و صندوقهای سهامی در شرایطی که نااطمینانی اقتصادی و سیاسی وجود داشته باشد، تقاضای سرمایهگذاری در آنها کاهش پیدا میکند. اگر در ماههای آینده این تنشهای سیاسی تا حد قابل قبولی کاهش پیدا کند، شاخص کل بازار سهام این احتمال برای آن وجود دارد که بتواند سقف قبلی خود را رد کند. در این صورت افرادی که امروز در صندوقهای سهامی سرمایهگذاری کرده باشند، سود چشمگیری کسب خواهند کرد.
سناریو ریسک پذیر
سناریوی دیگری که برای بازار سهام قابل پیش بینی است، سناریو ریسک پذیر است. در این سناریو فعالان بازار سرمایه انتظار دارند که نااطمینانی اقتصادی در فضای اقتصادی کشور افزایش پیدا کند. در این حالت ممکن است تقاضا برای سرمایهگذاری در بازار مالی کاهش پیدا کند و افرادی که در این بازار حضور دارند، بخشی از دارایی خود را از بازار خارج کنند. در چنین حالتی امکان دارد شاخص کل بازار اوراق بهادار حتی تا سطح ۲ میلیون واحد نیز کاهش پیدا کند.
نکات مهم قبل از خرید صندوق سهامی!
سهام و صندوقهای سهامی در سرمایهگذاری بلند مدت جایگاه خاصی دارند. چون بازار سرمایه در بلند مدت این توانایی را دارد که نسبت به سایر داراییها سوددهی بالاتری کسب کند. اما برای افرادی که دانش اقتصادی و معاملاتی کمی دارند، خرید صندوقهای سهامی بهتر از خرید سهام است. چون صندوق سهامی مدیریت حرفهای دارند و برای سبد دارایی صندوق، سهامی را انتخاب میکنند که در آینده پتانسیل سودآوری داشته باشند.
